Để dịp Tết được vui trọn vẹn, BS.CKI. Nguyễn Đào Ngọc Loan, Trưởng khoa Dinh dưỡng Bệnh viện Đa khoa Hồng Đức III khuyến cáo,  người bệnh cần đặc biệt chú ý chế độ ăn và sinh hoạt trong những ngày này.

Hạn chế thức ăn tinh bột và đường đơn

BS. Loan cho biết, bánh chưng, bánh tét là món ăn không thể thiếu trong ngày Tết nhưng lại chứa rất nhiều năng lượng. Một chiếc bánh chưng nặng khoảng 1,2 kg cung cấp tới 2.400 kcal; chỉ ăn 1/8 chiếc (khoảng 150 g) đã chứa khoảng 300 kcal và 47 g tinh bột. Đặc biệt, gạo nếp có chỉ số đường huyết (GI) cao (>73), làm đường huyết tăng nhanh sau ăn. Người bệnh ĐTĐ cần tính toán khẩu phần hợp lý, chỉ nên ăn một miếng nhỏ, tương đương một chén cơm nhỏ và nên ăn kèm nhiều rau xanh để giúp ổn định đường huyết.

Ngoài bánh chưng, các món như miến dong, bánh mì trắng, các loại củ nướng cũng có chỉ số đường huyết cao. Người bệnh nên ưu tiên các loại tinh bột giàu chất xơ như: gạo lứt, bánh mì nguyên cám, yến mạch để kiểm soát đường máu tốt hơn.

Các món ăn kèm như dưa món, củ kiệu tuy là món ăn phụ quen thuộc nhưng thường được ngâm với nhiều đường. Người bệnh chỉ nên ăn rất hạn chế khoảng 1–2 miếng nhỏ trong bữa ăn. Các loại bánh mứt Tết cũng chứa nhiều đường đơn, ít chất xơ, dễ làm đường huyết tăng nhanh, do đó không phù hợp cho người ĐTĐ.

Thay vào đó, người bệnh có thể lựa chọn các loại hạt như: đậu phộng, hạt điều, hạnh nhân, hạt bí… Những thực phẩm này cung cấp chất béo tốt, đạm và chất xơ, giúp no lâu và hạn chế tăng đường huyết. Tuy nhiên, cần sử dụng với lượng vừa phải và ưu tiên loại không rang muối, không tẩm đường.

Tăng cường rau xanh và trái cây ít ngọt

Rau xanh là nhóm thực phẩm không thể thiếu trong khẩu phần ăn của người bệnh ĐTĐ, nhất là trong những ngày Tết có thực phẩm nhiều đạm và chất béo. Các loại rau như mồng tơi, rau ngót, nấm hương, súp lơ xanh… chứa nhiều vitamin và chất xơ, giúp ổn định đường huyết. Người bệnh nên ăn khoảng 300–400 g rau mỗi ngày.

Đối với trái cây, nên chọn các loại ít ngọt, có chỉ số GI dưới 70 và sử dụng với lượng phù hợp như: 2 múi bưởi, 1 quả ổi vừa, 1/4 quả thanh long, nửa quả cam. Các loại trái cây ngọt như: nhãn, vải, mít, chuối tiêu, sầu riêng, hồng xiêm hay trái cây sấy khô cũng cần hạn chế tối đa vì dễ làm đường huyết tăng cao, đặc biệt khi ăn vào buổi tối.

Ăn uống đúng thứ tự, dùng thuốc đều đặn

Thứ tự ăn uống hợp lý cũng đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát đường huyết. Người bệnh nên ăn rau xanh trước, sau đó là protein và chất béo lành mạnh (thịt, cá), cuối cùng mới ăn tinh bột và trái cây để làm chậm hấp thu đường, hạn chế tăng đường huyết sau ăn.

Bên cạnh chế độ ăn, BS. Loan nhấn mạnh người bệnh ĐTĐ cần tuyệt đối tuân thủ việc dùng thuốc đều đặn, đúng giờ theo hướng dẫn của bác sĩ. Không nên vì vui Tết mà quên uống thuốc hoặc tự ý ngưng điều trị để tránh gây biến chứng nguy hiểm.

Ngày Tết là thời gian rảnh rỗi, gặp gỡ nhiều người thân quen, vui chơi giải trí nhưng người bệnh cũng dành thời gian để nghỉ ngơi hợp lý, ngủ đúng giờ và đủ giấc.

Hồng Đức