Không ồn ào, không dữ dội, bệnh lao thường bắt đầu bằng những dấu hiệu nhẹ như cảm cúm. Nhưng một cơn ho kéo dài cũng có thể là khởi đầu của bệnh lao…

Dù y học đã có nhiều tiến bộ, nhưng tại Việt Nam - bệnh lao vẫn là vấn đề y tế đáng lo ngại. Việc chậm phát hiện và điều trị không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe người bệnh mà còn làm gia tăng nguy cơ lây lan trong cộng đồng. 

Nguy cơ đến từ sự chủ quan

 Dù đã đạt được nhiều tiến bộ trong kiểm soát, bệnh lao vẫn là thách thức y tế khi mỗi năm ghi nhận hàng trăm ngàn ca mắc mới. Ngày 24/3 – Ngày Thế giới phòng chống Lao là dịp để chúng ta nhìn lại cuộc chiến chống một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm nhất – bệnh lao.

 Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Việt Nam hiện vẫn nằm trong nhóm 30 quốc gia có gánh nặng bệnh lao cao nhất thế giới. Mỗi năm, nước ta ghi nhận khoảng 170.000 – 180.000 ca mắc lao mới, trong đó có hàng ngàn trường hợp lao kháng thuốc – dạng bệnh lao khó điều trị và có nguy cơ lây lan cao.

Đáng chú ý, vẫn còn một tỷ lệ lớn bệnh nhân lao trong cộng đồng chưa được phát hiện. Điều này đồng nghĩa với việc nguồn lây vẫn âm thầm tồn tại, khiến nguy cơ lan truyền bệnh luôn hiện hữu, đặc biệt ở những khu vực đông dân cư.

 Nguyên nhân được  nhìn nhận là do chủ quan của người bệnh và cả cấp chính quyền, trạm y tế cơ sở  trong việc điều trị và quản lý người bệnh tại cộng đồng.

Dễ lây và cũng dễ bị bỏ qua

 Lao là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn gây ra, chủ yếu lây qua đường hô hấp khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện. Tuy nhiên, điều khiến lao trở nên nguy hiểm không chỉ nằm ở khả năng lây lan, mà còn ở việc triệu chứng ban đầu thường không rõ ràng.

 Người mắc lao có thể chỉ xuất hiện các dấu hiệu như ho kéo dài, sốt nhẹ về chiều, sụt cân, mệt mỏi hoặc đổ mồ hôi đêm. Những biểu hiện này dễ bị nhầm lẫn với các bệnh lý hô hấp thông thường, khiến nhiều người chủ quan, không đi khám kịp thời.

Hệ quả là khi được phát hiện, bệnh đã tiến triển nặng, gây tổn thương phổi nghiêm trọng và làm tăng nguy cơ lây nhiễm cho người xung quanh.

 Khỏi hoàn toàn nếu phát hiện sớm

Với sự phát triển của y học, bệnh lao hoàn toàn có thể điều trị khỏi nếu được phát hiện sớm và tuân thủ đúng phác đồ điều trị. Các chương trình phòng chống lao tại Việt Nam hiện nay đã cung cấp thuốc điều trị hiệu quả, giúp kiểm soát và giảm tỷ lệ tử vong do bệnh.

 Tuy nhiên, một trong những thách thức lớn là tình trạng người bệnh bỏ dở điều trị giữa chừng, dẫn đến lao kháng thuốc – một dạng bệnh nguy hiểm, thời gian điều trị kéo dài và chi phí cao hơn nhiều lần so với lao thông thường.

 Theo khuyến cáo của các chuyên gia y tế, người dân cần chủ động tầm soát lao khi có các dấu hiệu như ho kéo dài trên 2 tuần, sụt cân không rõ nguyên nhân hoặc có tiền sử tiếp xúc với người mắc lao. Việc phát hiện sớm không chỉ giúp điều trị hiệu quả cho cá nhân người bệnh mà còn góp phần quan trọng trong việc ngăn chặn nguồn lây lan trong cộng đồng.

 Bệnh lao không phải là căn bệnh của quá khứ. Nó vẫn đang tồn tại và âm thầm ảnh hưởng đến các gia đình và cộng đồng. Đừng chủ quan với những cơn ho kéo dài. Hãy đến bệnh viện - phát hiện kịp thời – điều trị đúng – chính là cách người bệnh bảo vệ bản thân, gia đình và cộng đồng.

 Hồng Đức