(HĐ III)- Bệnh tim mạch không chỉ chịu ảnh hưởng bởi chế độ ăn uống, vận động hay các yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, đái tháo đường mà còn liên quan đến stress và chất lượng giấc ngủ.

Theo hướng dẫn của Hội Tim mạch châu Âu (ESC) năm 2024 về phòng ngừa bệnh tim mạch, các yếu tố tâm lý – xã hội cần được quan tâm trong chiến lược bảo vệ sức khỏe tim mạch toàn diện.

Ngủ đủ và đúng giờ để bảo vệ trái tim

Giấc ngủ giúp cơ thể phục hồi, điều hòa hoạt động thần kinh và các chức năng chuyển hóa. Thiếu ngủ kéo dài hoặc ngủ không đảm bảo chất lượng có thể liên quan đến tăng huyết áp và gia tăng nguy cơ tim mạch.

Để cải thiện giấc ngủ, người trưởng thành nên:

• Ngủ khoảng 7–9 giờ mỗi đêm, duy trì giờ đi ngủ và thức dậy tương đối cố định.
• Giữ phòng ngủ yên tĩnh, thoáng mát, hạn chế ánh sáng.
• Tránh sử dụng điện thoại, máy tính quá sát giờ ngủ.
• Hạn chế cà phê, trà đặc, rượu bia vào buổi tối.
• Khám nếu thường xuyên mất ngủ, ngáy to, ngưng thở khi ngủ hoặc buồn ngủ nhiều vào ban ngày.

Giảm stress, cân bằng công việc và nghỉ ngơi

Stress kéo dài có thể ảnh hưởng đến huyết áp, nhịp tim, giấc ngủ và thói quen sinh hoạt. Khi áp lực công việc liên tục, ít vận động và thiếu thời gian nghỉ ngơi, sức khỏe tim mạch cũng có thể bị tác động.

Mỗi người nên duy trì hoạt động thể lực thường xuyên, sắp xếp thời gian làm việc hợp lý, nghỉ giải lao giữa giờ và giữ kết nối tích cực với gia đình, bạn bè. Các phương pháp như hít thở sâu, thư giãn, thiền hoặc yoga có thể giúp giảm căng thẳng. Nếu lo âu, buồn bã hoặc mất ngủ kéo dài, cần tìm sự hỗ trợ từ chuyên gia tâm lý hoặc bác sĩ.

Thông điệp thực hành: “5 NGỦ – 5 GIẢM”

5 NGỦ:

1.   Ngủ đủ 7–9 giờ mỗi đêm.

2.   Ngủ và thức dậy đúng giờ.

3.   Giữ không gian ngủ yên tĩnh, thoải mái.

4.   Hạn chế các yếu tố làm gián đoạn giấc ngủ.

5.   Khám khi rối loạn giấc ngủ kéo dài.

5 GIẢM:

1.   Giảm stress kéo dài.

2.   Giảm thức khuya.

3.   Giảm thời gian sử dụng màn hình trước khi ngủ.

4.   Giảm cà phê và chất kích thích vào buổi tối.

5.   Giảm lo âu bằng cách chia sẻ, tìm hỗ trợ và điều trị khi cần.

Bảo vệ trái tim không chỉ bắt đầu từ những thay đổi lớn mà còn từ các thói quen nhỏ mỗi ngày. Ngủ đủ, giảm căng thẳng và cân bằng giữa làm việc với nghỉ ngơi là những bước thiết thực góp phần chăm sóc sức khỏe tim mạch lâu dài.

BS Châu Khắc Tuấn chuyên Khoa Nội – Tim mạch tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Hồng Đức III