(HĐ III)-Khi nhận kết quả xét nghiệm sức khỏe, nhiều người thấy chỉ số AST, ALT (men gan) cao hoặc thấp đều lo lắng. Tuy nhiên, men gan cao hay thấp không phải là một bệnh, mà là những chỉ dấu cần được bác sĩ đặt trong tổng thể các xét nghiệm và tình trạng sức khỏe để tìm nguyên nhân.

Men gan là gì?

Hai chỉ số thường được quan tâm nhất là ALT (GPT) và AST (GOT). Đây là các enzyme có trong tế bào gan; khi tế bào gan bị tổn thương, ALT và AST có thể giải phóng vào máu khiến chỉ số tăng. ALT tương đối đặc hiệu cho gan hơn, trong khi AST còn có ở cơ và một số mô khác.

Men gan bao nhiêu là cao?

Mức bình thường có thể khác nhau giữa các phòng xét nghiệm, nhưng ở nhiều labo, ALT và AST thường dưới khoảng 40 U/L. Khi vượt giới hạn tham chiếu, đặc biệt tăng kéo dài hoặc tăng nhiều lần, cần tìm nguyên nhân.

Men gan cao có thể gặp ở người gan nhiễm mỡ, viêm gan B, viêm gan C, sử dụng nhiều rượu bia, hoặc tổn thương gan do thuốc, thực phẩm chức năng và một số hóa chất. Ngoài ra còn có thể liên quan đến viêm gan tự miễn, bệnh đường mật và một số bệnh lý khác. Riêng AST tăng cũng có thể xuất phát từ tổn thương cơ hoặc một số mô ngoài gan.

Mức độ tăng cũng rất quan trọng. Tăng nhẹ thường gặp trong gan nhiễm mỡ hoặc một số nguyên nhân lành tính hơn. Trong khi đó, men gan tăng rất cao, chẳng hạn trên 1.000 U/L, có thể gặp trong tổn thương gan cấp tính nghiêm trọng và cần được đánh giá y tế sớm.

Tuy nhiên, men gan cao không đồng nghĩa với ung thư gan hay suy gan. Ngược lại, bệnh gan tiến triển cũng không phải lúc nào men gan cũng tăng cao.

Men gan thấp có nguy hiểm không?

Khác với men gan cao, ALT hoặc AST thấp đơn thuần thường không phải là dấu hiệu nguy hiểm và đa số trường hợp không cần điều trị.

Men gan thấp bất thường và kéo dài đôi khi có thể liên quan đến thiếu vitamin B6, suy dinh dưỡng hoặc một số bệnh mạn tính, nhưng cần xem xét trong bối cảnh cụ thể. Không nên chỉ nhìn một chỉ số thấp rồi kết luận “gan yếu”.

Đặc biệt, men gan bình thường cũng không có nghĩa gan chắc chắn hoàn toàn khỏe. Một số người mắc bệnh gan mạn vẫn có AST, ALT bình thường. Vì vậy, bác sĩ cần kết hợp thêm bilirubin, GGT, ALP, tiểu cầu, siêu âm và các xét nghiệm cần thiết khác để đánh giá toàn diện.

Đừng lo lắng khi men gan tăng, cũng đừng chủ quan khi men gan thấp. Quan trọng nhất là khám sức khỏe định kỳ, làm xét nghiệm để tìm đúng nguyên nhân và chủ động bảo vệ lá gan từ sớm.

Hồng Đức

🏩 BỆNH VIỆN ĐA KHOA HỒNG ĐỨC III

📍 Địa chỉ: 32/2 Thống Nhất, Phường Gò Vấp, Tp.HCM

☎️ Hotline: (028) 3996 9999

🌐 Website: https://hongduchospital.vn/

📱 Zalo OA: https://zalo.me/949863047379808072